Cytaty francuskich filozofów

Czystą iluzją jest myślenie, że opinia przekazywana z wieku na wiek, z pokolenia na pokolenie, nie może być całkowicie fałszywa.

Wiem za dużo, by być sceptykiem, i za mało, by być dogmatykiem.

Rozum jest jak biegacz, który nie wie, że wyścig się skończył lub, jak Penelopa, nieustannie niszczy to, co stworzył… Lepiej nadaje się do niszczenia rzeczy niż do ich budowania i lepiej do odkrywania, jakie rzeczy nie są, niż są.

Jeśli wielość religii szkodzi państwu, wynika to z tego, że nie znoszą one siebie nawzajem, ale wręcz przeciwnie, usiłują zmiażdżyć i zniszczyć drugą metodą prześladowań. Jednym słowem, wszystkie nieszczęścia nie wynikają z tolerancji, ale z jej braku.

Błędy niewiele na tym zyskują, że już od wieków trwają. Trudno je z tej racji uznać za lepsze.

Sprawiedliwość wymaga, żebyśmy naszych bliźnich sądzili według tego, co robią lub mówią, a nie według ukrytych intencji, które im przypisujemy.

Społeczeństwo łatwiej sobie z tyranią aniżeli z lenistwem poradzi.

Nie bez racji utrzymuje się, że dysputa przypomina zderzenie dwóch kamieni, dzięki któremu wykrzesać można ogień, głęboko w nich ukryty.

Nawyk jest drugą naturą.

Apetyt rośnie w miarę jedzenia.

Mówię prawdę, nie tyle, ile bym chciał, ale tyle, na ile się odważę; i odważę się trochę bardziej, gdy dorosnę.

Mówienie to jedno, czynienie to drugie.

Istnieje pewien szacunek i ogólny obowiązek człowieczeństwa, który wiąże nas nie tylko ze zwierzętami, które mają życie i rozum, ale nawet z drzewami i roślinami.

Mądry człowiek nigdy niczego nie traci, jeśli ma siebie.

Są porażki bardziej triumfalne niż zwycięstwa.

Lepiej byłoby nie mieć żadnych praw, niż mieć je w takiej obfitości, jak mamy.

Nie ma bardziej naturalnego pragnienia niż pragnienie wiedzy.

Cokolwiek może być zrobione innego dnia, może być zrobione dzisiaj.

Jednomyślność jest rzeczą bardzo nudną w rozmowie.

Człowiek uczony nie jest uczony we wszystkim; ale rozumny człowiek jest we wszystkim rozumny, nawet w tym, czego nie wie (…).