Cytaty Niemców

MEFISTOFELES
opamiętał się
Cóż to się ze mną dzieje?! — Jak Hiob pokryty cały jestem wrzodami — i grozą przybity. A jednak tryumfuję! — gdy myśl swą przemierzam, sobie i pochodzeniu ufam i zawierzam; o, zacna krwi diabelska, przecież jesteś górą! Czarodziejstwa miłości wyłażą ci skórą! Przeklęty płomień już się wypalił, nie piecze; przeklinam w żywy kamień, w czambuł wam złorzeczę!

Pozór – rzecz chwili, świat o nim zapomni,
Prawdę zastaną jeszcze i potomni.

Kto chce mieć rację, a językiem wada,
Do swojej racji się dogada.

Czyż może być urojeniem to, co nam daje zadowolenie?

[…] byłoby mniej cierpień wśród ludzi, gdyby oni – Bóg wie, dlaczego tak są stworzeni – z mniejszą skrzętnością wyobraźni zajmowali się wywoływaniem wspomnień przeszłego zła, a raczej znosili obojętną teraźniejszość.

FAUST
To wy, nieszczęsne strachy, w zło wiedziecie ludzi, wasz omam po tysiąckroć rodzaj ludzki trudzi. Dni obojętnych zamieniacie trwanie w męki, okowy twarde, wstrętne zamieszanie. Trudno się schronić, wiem, przed demonami, nierozerwalne więzy wiążą nas z duchami; ale twoje podstępy mnie, trosko, nie wadzą, nie uznaję cię! Pomiatam twą władzą!

FAUST

Dzisiaj idę w mądrości, dziś idę w rozwadze. Już dostatecznie krąg ziemi poznałem, w zaświaty mierzyć — próżnym ducha szałem! Głupiec, kto szuka tęsknymi oczami sobie podobnych ponad obłokami! Niech stoi twardo, niech patrzy pojętnie; Dzielnemu ziemia odpowiada chętnie. Po cóż te wzloty ku wieczności szczytne?! Poznanie jego winno być uchwytne. Niech tak pomiernie dni przeżywa swoje; ani go strachy zmogą, ani niepokoje; w dążeniu naprzód znajdzie szczyt i skłony — on — nigdy niczym nie zaspokojony!

FAUST

Więc jeszcze nie wywiodłem ku wolności ducha?! Gdybym potrafił mosty poza sobą spalić, wyzbyć się czarnoksięstwa, zaklęcia oddalić, i przed naturą stanąć w mocy niezawodnej — ten trud byłby zwycięski i człowieka godny. Byłem człowiekiem, zanim ducha w mroki wpiąłem, nim bluźnierstwem świat cały i siebie przekląłem. A teraz na powietrzu tyle siły wrogiej, że nikt nie wie, jak umknąć i jak jej zejść z drogi. Dzień się mądrze uśmiecha i radośnie świeci, noc nas łowi w majaków przeraźliwe sieci; z łąk kwiecistych wracamy, z słonecznego rana, nagle wrona zakracze; co kracze? — „przegrana”. Tysiące zabobonów myśl naszą oblega: „na psa urok”, „zły omen”, „uważaj” — przestrzega. Tak spłoszeni, strwożeni — jesteśmy wciąż sami.

[...] jak ograniczeni i szczęśliwi byli praojcowie, jak dziecięce były ich uczucia, ich wyobrażenia! Gdy Ulisses mówi o niezmierzonym morzu i o nieskończonej ziemi, jest to tak prawdziwe, ludzkie, serdeczne, ścisłe i tajemnicze. I cóż, że teraz z każdym uczniakiem mogą powtarzać, że ziemia jest okrągła?
Człowiekowi potrzeba kilku skib, by na nich żyć, jeszcze mniej, by pod nimi spoczywać.

NEREUSZ

alić zawszem pomagać chciał najlepszym z łudzi. Nadaremno — przekora stoi na zawadzie — wszyscy zawsze działali źle, wbrew mojej radzie.

TALES
Nic w naturze nie znaczy złudny przelot godzin, wszystko tu musi dojrzeć do swoich narodzin, wszystko przyjmuje postać przewidzianą z góry — prawo rozwoju pierwszym jest prawem natury.

Miłość zaczyna się wtedy, kiedy szczęście drugiej osoby jest ważniejsze niż twoje.

CHIRON
Szedłem ci ja z pomocą, tam gdzie bohatera rannego sen już morzył śmiertelnością cichy; dziś zaniechałem, niech się kunszt nie poniewiera, dziś — konowały leczą, babiny i mnichy.

FAUST

Nowy duch wstąpił we mnie, czar mnie opromienia — wielkie mitu postacie, o wielkie wspomnienia!

MEFISTOFELES
usiadł pośród Sfinksów

Tutaj mi dobrze bardzo, Sfinksy, w waszym tłumie; mógłbym pomiędzy wami żyć, bo was rozumiem.

HOMUNKULUS

może wyłowię kędyś tę kropkę nad i — — tak osiągniemy wielki, ostatni cel bytu, otrzymamy nagrodę za żmudną robotę: sławę i życie pełne bujnego rozkwitu, złoto, szczęście i wiedzę, a może i cnotę!

Mówię ci, świecie! — świat mnie słucha — życie już nie jest tajnią mglistą, przychylcie jeno dźwiękom ucha, dźwięk mową zabrzmi rzeczywistą.

By tylko bawić się, jestem za stary;
zbyt młody, by nie odczuwać pragnienia.

Ci kochają się prawdziwie,
co wpierw rozwód z sobą biorą.

Czego nie wiemy, potrzebne nam właśnie,
a to, co wiemy, nie przyda się na nic.