Wyzwolenie

Poezjo, precz!!! Jesteś tyranem!!

KONRAD:
A tobie co do tego, czym Polska ma być. Ty masz milczeć.

MASKA 11:
Tak samo ty.

KONRAD:
A nie, - bo ty.

MASKA 11:
Bo ja co?

KONRAD:
Bo ty: kłamiesz!

Nie będziesz wzywał imienia Polski nadaremno!

KONRAD:
Chciałbyś to co mówię, określić....MASKA 3:
Jako optymistyczne pojęcie nienawiści.

Męka Orestesa przeszła nad całą ziemią mykeńską. Zbrodnia Atrydów nad całym ciążyła miastem. A zwalony Orestes dał ziemi swojej uwolnienie od klątwy.

Wszak każdy naród co innego niż państwo. Naród ma jedynie prawo być jako PAŃSTWO. A państwo zaś jest w stanie pomieścić wszystkich, jakichkolwiek, we wspólnej gminie.

Miłość, synu, zabija.

Niepotrzebnie wyrabiamy poczucie narodowości i solidarności z lichą częścią naszego narodu. Jest to rzeczą złą i niepotrzebną.

Chcę, żeby w letni dzień,
w upalny letni dzień
przede mną zżęto żytni łan,
dzwoniących sierpów słyszeć szmer
i świerszczów szept, i szum,
i żeby w oczach mych
koszono kąkol w snopie zbóż.
Chcę widzieć, słyszeć w skwarny dzień,
czas kośby dobrych ziół i złych
i jak od płowych zżętych pól
ptactwo podnosi się na żer.

MASKA 10
Dążysz...do...gdzie?

KONRAD
Do... (zatrzymuje się)

MASKA 10
Do jakowegoś wyzwolenia.

KONRAD
Śmierć?!

MASKA 10
Samobójstwo.

KONRAD
A że ty przez śmierć dobrowolną rozumieć jesteś w stanie li tylko samobójstwo.

MASKA 10
No, a cóż?

KONRAD
Przyjmij tylko do wiadomości, że wyzwolenie przez Śmierć można mieć nie tylko na drodze samobójczej.

MASKA 10
No, ale w każdym razie jest to: zabić się.

KONRAD
Jest to zabić siebie...siebie, tego, który jest...Bez wystrzału i bez trucizny, której się zażywa. - Ale to dopiero początek...I jeszcze nie o tym myślałem, a raczej mówiłem.

MASKA 10
Tak, bo nie mówisz tego, co myślałeś.

KONRAD
Bo chcę przede wszystkim, ażebyś myślał wraz ze mną.

MASKA 10
Otóż więc myślę.

KONRAD
To znaczy ledwo: słuchasz.

Da Bóg doczekać dni tych kiedy, wrócimy znów do dawnych wad.

SAMOTNIK:
Ktoś jęczy - - -

ECHO:
Wichr.

SAMOTNIK:
Ktoś płacze, drży - -

ECHO:
To ty. - - -

Ty sobie nie zdajesz sprawy z tego, co ty mówisz. Ty nie rozumiesz wszelkich konsekwencji artystycznych. Ty nie wiesz nic więcej nad kilka słów..., a każde z nich decyduje o moim życiu.

Musimy coś zrobić, co by od nas zależało, zważywszy, że dzieje się tak dużo, co nie zależy od nikogo.

MASKA 3:
Wiem, iż w tobie nienawiść jest.

KONRAD:
Nie mów ze współczuciem. Jestem z mojej nienawiści dumny.

Tę ziemię ukochałem szałem i w żądzy palącej posiadłem ciałem! Jestem w każdym człowieku, żyję w każdym sercu.

SAMOTNIK:
To ja, - to ja, - mych własnych słucham ech.
Cóż ze mnie ludziom - Bogu?

ECHO:
Śmiech.

Ja umiem stać wyżej.

Nienawiść jest potężniejsza niż miłość. (...) Na nienawiść trzeba się zdobyć.

To wszystko jest i poza tobą i poza mną, bo to są rzeczy, które są i dla których niczyich oczu nie potrzeba.